Na svečanosti održanoj 21. jula 2026. godine u Sokocu, predstavnicima Udruženja pčelara „Glasinac“ uručeno je Rješenje o registraciji oznake porijekla prehrambenog proizvoda „Romanijski med“.
Zamjenik direktora Agencije za sigurnost hrane Bosne i Hercegovine dr. sc. Slobodan Dojčinović i predsjednik Komisije za registraciju oznaka porijekla, oznaka geografskog porijekla i oznaka garantovano tradicionalnog specijaliteta prehrambenih proizvoda u Bosni i Hercegovini dr. sc. Dragan Brenjo uručili su Rješenje predsjedniku Udruženja pčelara „Glasinac“ Goranu Neškoviću.
Svečanosti su prisustvovali načelnik Općine Sokolac Strahinja Bašević te predstavnici Ministarstva poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede Republike Srpske, što potvrđuje značaj registracije ovog proizvoda za lokalnu zajednicu i region.
Oznaka porijekla označava prehrambeni proizvod čiji kvalitet ili karakteristike u potpunosti ili bitno proizlaze iz posebnih prirodnih i ljudskih faktora određenog geografskog područja, pri čemu se sve faze proizvodnje odvijaju na tom području.
Romanijski region odlikuje se specifičnim klimatskim, pedološkim i vegetacijskim uslovima (različita nadmorska visina, umjerena klima i bogata flora) koji omogućavaju proizvodnju meda visokog kvaliteta. Ovo područje, koje obuhvata planinske predjele i šumske komplekse, karakterišu umjerena klima i specifični mikroklimatski uticaji, što doprinosi izuzetno povoljnim uslovima za medenje biljaka u proljetnom i ljetnom periodu.
Kvalitet i autentičnost romanijskog meda ogledaju se u njegovim specifičnim fizičko-hemijskim svojstvima i činjenici da sadržaj vode ne prelazi 18%, što je znatno ispod dozvoljenog maksimuma od 20% i ukazuje na to da je riječ o zrelom i stabilnom medu s niskim rizikom od fermentacije.
U monografiji „Sokolac, od Ilira do današnjih dana“ navodi se da je, prema popisu iz 1895. godine, na području ove općine bilo 279 pčelara i 1.706 košnica pčela. Na osnovu višegodišnjeg iskustva i poznavanja lokalnih mikroklimatskih uslova, pčelari prilagođavaju raspored i lokacije pčelinjaka, prate dinamiku cvjetanja livadskih biljaka i pojavu medljike u šumskim ekosistemima te pravovremeno razdvajaju livadski od šumskog meda kroz odvojena vrcanja.
Takav način rada omogućava očuvanje karakterističnih svojstava pojedinih vrsta romanijskog meda, sprječava miješanje meda s različitih paša i doprinosi ujednačenom kvalitetu proizvoda. Znanje i iskustvo pčelara, prenošeni s generacije na generaciju, predstavljaju ključni element u očuvanju autentičnosti i prepoznatljivosti romanijskog meda.
U skladu s proizvođačkom specifikacijom koju je izradilo Udruženje pčelara „Glasinac“ Sokolac, romanijski med stavljat će se na tržište kao livadski i šumski med, čija fizičko-hemijska i senzorna svojstva odgovaraju zahtjevima specifikacije. Svaki pojedinačni proizvođač proizvoda sa zaštićenim nazivom, odnosno korisnik oznake, kao i svaki učesnik u lancu proizvodnje, prerade i distribucije naveden u specifikaciji proizvoda, dužan je provesti postupak potvrđivanja usklađenosti sa specifikacijom proizvoda kod ovlaštenog tijela za ocjenjivanje usklađenosti.
